Jaka w praktyce jest wysokość opłaty mocowej?

Czym jest opłata mocowa? O ile wzrosną koszty energii przedsiębiorców? Jaka jest wysokość opłaty mocowej? Poznaj odpowiedzi ekspertów Luneos!

← Poprzedni Następny →

Wysokość opłaty mocowej to kwestia, która interesuje głównie przedsiębiorców. Jakie zmiany wprowadza? Przede wszystkim znacząco podnosi wysokość rachunków za prąd we wszystkich firmach, bez wyjątku. Informacje na jej temat znajdują się w komunikacie Urzędu Regulacji Energetyki, który pojawił się 30 listopada 2020 roku. Przybliżymy je i wyjaśnimy, jaki jest cel opłaty mocowej i w jaki sposób wpłynie ona na koszt energii elektrycznej w firmach.

Urząd Regulacji Energetyki pod koniec każdego roku rozpatruje wnioski o zmiany taryf od sprzedawców i dystrybutorów energii. 30 listopada 2020 roku nastąpił długo wyczekiwany przez przedsiębiorców dzień – opublikował informację Prezesa URE odnośnie wysokości stawki opłaty mocowej. Weszła ona w życie 1 stycznia 2021 roku i jest naliczana do opłat dystrybucyjnych dla energii czynnej pobieranej z sieci elektroenergetycznej w dni robocze, w godzinach 7-22. Klienci indywidualni rozliczani są w zależności od ilości punktów poboru energii na zasadzie ryczałtu stałego, z kolei klientów biznesowych opłata mocowa obciąża dodatkową opłatą od kWh – stawki opłaty mocowej są tu jako ryczałt dynamiczny, zależny od ilości energii elektrycznej pobranej z sieci.

Zanim URE ogłosił, ile będą wynosiły stawki opłaty mocowej, eksperci szacowali, że dla odbiorców końcowych innych niż gospodarstwa domowe wyniosą one ok. 40-45 PLN/MWh. 30 listopada 2020 roku okazało się jednak, że dopłaty do rachunków za prąd są dwukrotnie większe niż prognozowano.

Nowa pozycja na fakturze dotyczy klientów, u których występuje podział na osobny kontrakt na energię czynną ze spółką obrotu oraz ceny dystrybucji energii elektrycznej. Ile wynosi? Stawki opłaty mocowej oznaczają dodatkowe 76,2 zł netto za każdą MWh (0,0762 zł kwh) w dni robocze w godzinach 7:00 – 22:00. Ten podział czasowy odgrywa istotną rolę – pokrywa bowiem dwie z trzech typowych zmian w zakładach produkcyjnych oraz główne godziny pracy innych firm.

Projekty optymalizacji energii pozwoliły nam zebrać spore ilości danych na temat profilu zużycia energii przez firmy. Wskutek opłaty mocowej, ceny dystrybucyjne za energię mogą wzrosnąć o 10-20 %, zależnie od branży. Szczególnie duże wzrosty odnotowały przedsiębiorstwa przetwórstwa mięsnego (ok. 50%) i firmy meblarskie (ok. 40%). Nieco lepiej wygląda to w branży handlowej (ok. 20%).

Oczywiście to, o ile rachunki za prąd w przedsiębiorstwie faktycznie się podniosły, zależy od zużycia energii elektrycznej i tego, jaka ich część jest objęta opłatą mocową. W przypadku firm produkcyjnych pracujących na 3 zmiany w trybie ciągłym, to jest to ok. 50-70%, z kolei w tych, które działają w systemie jednozmianowym i dwuzmianowym, to jest 70-80%.

Dla przykładu, firma pracująca w systemie 3-zmianowym, o płaskim profilu zużycia energii. W takim przypadku energia jest konsumowana równolegle, niezależnie od pory dnia. Tym samym 2/3 czasu pracy przedsiębiorstwa i poboru energii łapią się na opłatę mocową.

Klienci taryfa B

Przyjrzyjmy się klientom, którzy działają w taryfach B. Jeśli mają oni stawkę na poziomie 320 zł (suma energii czynnych i zmiennych opłat dystrybucyjnych), to w przypadku, gdy 60% zużycia zostanie objętych dodatkową opłatą, mogą spodziewać się wzrostu łącznego kosztu MWh o ok 15%. W skali roku mówimy zatem o dziesiątkach i setkach tysięcy złotych rocznie samej opłaty mocowej.

Klienci taryfa C

W taryfach C cena za energię elektryczną jest znaczenie wyższa, co wynika z wyższej ceny dystrybucji. Dodatkowy koszt opłaty mocowej wynikający ze zużycia, będzie niższy niż w przypadku klientów w taryfie B, ponieważ wyjściowa cena energii jest wyższa

Nowa pozycja na rachunku znajdzie się nie tylko u przedsiębiorców, ale też u osób fizycznych. W przypadku gospodarstw domowych wysokość opłaty mocowej będzie uzależniona od rocznego zużycia energii elektrycznej. Im więcej energii gospodarstwa domowe będą zużywać, tym wyższą kwotę zapłacą. Opłata mocowa wyniesie je od 22,40 zł do 125,52 zł rocznie, zależnie od zużycia energii elektrycznej.

Opłata mocowa z założenia jest systemem wspierającym produkcję energii w źródłach odnawialnych, kogeneracyjnych i sprzyjających efektywności energetycznej. W praktyce to jednak quasi podatek, który znacząco wpływa na wysokość opłat za energię elektryczną. Wdrożenie opłaty mocowej ma zapewnić dostawy prądu ze sterowalnych jednostek – w przeciwnym razie te przestałyby być opłacalne w eksploatacji. Koszty produkcji energii elektrycznej w jednostkach węglowych są znacznie wyższe od cen sprzedaży prądu na Towarowej Giełdzie Energii, stąd też wprowadzenie opłat ma pozwolić na wygenerowanie środków zabezpieczających dostawy prądu, prace modernizacyjne oraz budowę nowych jednostek wytwórczych. Oczekiwanym efektem wprowadzonej opłaty jest zgromadzenie w ciągu 2021 roku ok. 5,6 mld zł, które zostały przyznane w ramach rynku mocy w aukcjach dodatkowych, organizowanych w 2018 roku. Co istotne, Ustawa o rynku mocy zakłada, że opłata mocowa będzie stałym składnikiem faktur dystrybucyjnych na blisko 30 lat. Warto więc zaplanować inwestycję w Odnawialne źródła energii w firmie.

Ustawa o rynku mocy nie przewiduję obecnie zwolnień dla wybranych odbiorców energii. Ministerstwo Klimatu zaproponowało jednak projekt mechanizmu ulgi zmniejszający opłatę mocową, który będzie premiował odbiorców o płaskim profilu zużycia energii elektrycznej. Wynika to z tego, że nie wpływają oni w sposób znaczący na wzrost szczytowego zapotrzebowania na moc.

Pośrednim celem opłaty mocowej jest zachęcenie przedsiębiorców do tego, by przenosili częściowo aktywność i zużycie energii elektrycznej na godziny, gdy w systemie jest ich nadmiar – to znaczy na godziny nocne, między 22 a 7 rano oraz na weekendy. Należy jednak pamiętać, że nie zawsze jest to możliwe (np. w handlu), a ponadto generuje inne, dodatkowe koszty, jak np. dopłaty do roboczogodziny za pracę w nocy albo w weekend.

Kolejnym sposobem na ograniczenie kosztów związanych z opłatą mocową dla firm, może być autoprodukcja energii elektrycznej. Wprowadzenie dodatkowej pozycji na rachunkach za prąd sprawia, że inwestycja we własne źródła energii okazuje się jeszcze bardziej opłacalnym przedsięwzięciem.

Na rynku mnóstwo jest ofert gotówkowych oraz leasingowych. W pierwszym przypadku firma pozbywa się środków finansowych na inwestycje, które mogłyby zostać wykorzystane np. na rozbudowę linii produkcyjnej lub wprowadzenie nowego produktu na rynek. W drugim przypadku trzeba liczyć się z kosztami początkowymi, wykupem oraz zmiennym oprocentowaniem WIBOR, a także o skomplikowaną dokumentacją.

Czy jest zatem alternatywa dla przedsiębiorców? Rozwiązaniem jest inwestycja w fotowoltaikę w modelu usługowym. Jakie niesie korzyści?

Klient nie ponosi kosztów początkowych. W modelu usługowym wykonawca instalacji inwestuje własne środki finansowe w fotowoltaikę klienta. Zakup modułów fotowoltaicznych, falownika, systemu montażowego oraz wszystkich niezbędnych elementów jest po stronie dostawcy fotowoltaiki jako usługi.

Po zrealizowaniu montażu fotowoltaiki w modelu usługowym, projekt spłacany jest przez klienta na zasadzie miesięcznego abonamentu. Jego wysokość jest stała, bez względu na WIBOR i inne zmienne. Można ją jednak dostosować do indywidualnych potrzeb – np. według czasu trwania umowy bądź wpłacając wkład własny.

Łączna suma za energię oraz poniesiony koszt inwestycji w instalacje PV zwykle są mniejsze niż dotychczasowy rachunek za energię. Tym samym z osiągniętych oszczędności spłacany jest abonament. Jego miesięczna rata jest niższa od rynkowej wartości energii, jaką wyprodukowała fotowoltaika i od rachunku, jaki do tej pory wystawiał dostawca energii elektrycznej.

Dzięki temu zabezpieczamy ciągłość dostaw energii elektrycznej po niezmiennej cenie na długie lata. Niezależnie od cen energii i zmiennych systemu dystrybucyjnego dużo stabilniej zarządzamy kosztami stałymi i jesteśmy przygotowani na nadchodzące zmiany.